ΚΛΕΙΣΤΟ ΚΑΤΑΓΜΑ ΜΗΡΙΑΙΟΥ & ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ ΠΕΔΙΟΥ. (T.C.C.C)
Το κλειστό κάταγμα του μηριαίου οστού αποτελεί μία από τις πλέον επικίνδυνες και συχνά υποτιμημένες κακώσεις στο τακτικό περιβάλλον.
Σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία του TCCC (Tactical Combat Casualty Care), η συγκεκριμένη κάκωση χαρακτηρίζεται ως «σιωπηλός δολοφόνος», καθώς η απουσία εξωτερικής αιμορραγίας μπορεί να παραπλανήσει τον πάροχο, ενώ την ίδια στιγμή ο τραυματίας χάνει κρίσιμο όγκο αίματος εσωτερικά.
Φυσιολογία και Εσωτερική Αιμορραγία.
Η ανατομία του μηρού επιτρέπει τη συγκέντρωση τεράστιας ποσότητας αίματος στους μαλακούς ιστούς.
Ένα κλειστό κάταγμα μηριαίου μπορεί να οδηγήσει σε εσωτερική απώλεια 1.000ml έως 1.500ml αίματος (περίπου το 25-30% του συνολικού όγκου αίματος ενός ενήλικα).
Αυτή η αιμορραγία προέρχεται είτε από το ίδιο το οστό είτε από τη ρήξη της εν τω βάθει μηριαίας αρτηρίας και των κλάδων της.
Η συσσώρευση αυτή μετατρέπει τον μηρό σε μια κλειστή, υπό πίεση κοιλότητα, αυξάνοντας δραματικά τον κίνδυνο εμφάνισης Συνδρόμου Διαμερίσματος (Compartment Syndrome), το οποίο απειλεί άμεσα τη βιωσιμότητα του άκρου.
Κλινική Εκτίμηση και Σημεία-Κλειδιά.
Η διάγνωση στο πεδίο βασίζεται στην υψηλή υποψία (high index of suspicion).
Τα κύρια σημάδια περιλαμβάνουν την ορατή παραμόρφωση, τη βράχυνση του άκρου και την εξωτερική στροφή του ποδιού.
Ο μηρός εμφανίζεται σημαντικά διογκωμένος, σκληρός στην αφή και εξαιρετικά ευαίσθητος.
Είναι ζωτικής σημασίας ο έλεγχος των περιφερικών σφύξεων (ραχιαία άκρου ποδός), καθώς η απουσία τους υποδηλώνει σοβαρή αγγειακή κάκωση που απαιτεί άμεση προτεραιότητα στη διακομιδή (MEDEVAC).
Τακτική Διαχείριση (MARCH-PAWS-H)
Κατά τη φάση του **Tactical Field Care (TFC), η διαχείριση ακολουθεί το πρωτόκολλο MARCH.
Στο στάδιο Circulation (C), αν ο μηχανισμός κάκωσης περιλαμβάνει έκρηξη ή υψηλή ενέργεια, η τοποθέτηση πυελικής ζώνης (Pelvic Binder) είναι υποχρεωτική, καθώς τα κατάγματα μηριαίου συχνά συνυπάρχουν με κατάγματα λεκάνης.
Στη συνέχεια, εφαρμόζεται νάρθηκας έλξης (Traction Splint), ο οποίος ευθυγραμμίζει το οστό, μειώνει τον εσωτερικό χώρο αιμορραγίας και παρέχει σημαντική ανακούφιση από τον πόνο.
Η Σύγχρονη Προσέγγιση στην Αναλγησία (Analgesia)
Βάσει των τελευταίων κατευθυντήριων οδηγιών της CoTCCC (2024-2026), η αναλγησία δεν είναι πλέον μια ενιαία διαδικασία, αλλά εξαρτάται από την αιμοδυναμική κατάσταση του τραυματία.
Για έναν τραυματία με κάταγμα μηριαίου που βρίσκεται σε shock ή κινδυνεύει να εμφανίσει shock λόγω της εσωτερικής αιμορραγίας, η Κεταμίνη (Ketamine) αποτελεί το απόλυτο «χρυσό πρότυπο».
Η Κεταμίνη προτιμάται έναντι των οπιοειδών γιατί διατηρεί την αρτηριακή πίεση και δεν καταστέλλει το αναπνευστικό σύστημα.
Η ενδεδειγμένη δοσολογία είναι 50mg ενδομυϊκά (IM) ή ενδορρινικά (IN) με επανάληψη κάθε 30 λεπτά, ή 20mg αργή ενδοφλέβια (IV) ή ενδοοστική (IO) έγχυση με επανάληψη κάθε 20 λεπτά.
Αντιθέτως, η Φαιντανύλη (OTFC Fentanyl 800μg), αν και παραμένει στο πρωτόκολλο, προορίζεται αποκλειστικά για τραυματίες που είναι αιμοδυναμικά σταθεροί (έχουν καλό επίπεδο συνείδησης και ισχυρό κερκιδικό σφυγμό).
Η χρήση της αντενδείκνυται αυστηρά σε περιπτώσεις shock, αναπνευστικής δυσχέρειας ή σοβαρής κρανιοεγκεφαλικής κάκωσης (TBI), καθώς μπορεί να επιδεινώσει την υπόταση και να καταστείλει την αναπνοή.
*Βιβλιογραφική Τεκμηρίωση*
Οι οδηγίες της Committee on TCCC αναφέρουν ρητά:
*"Casualties at risk for hemorrhagic shock or respiratory dissipation should be treated with Ketamine, not Fentanyl.
"* Επιπλέον, το Joint Trauma System (JTS) τονίζει ότι η χρήση νάρθηκα έλξης αποτελεί το «Standard of Care» για απομονωμένα κατάγματα μηριαίου, καθώς ελαχιστοποιεί την περαιτέρω βλάβη των μαλακών μορίων.
*Συμπέρασμα και Handover (MIST)*
Η ολοκληρωμένη αντιμετώπιση απαιτεί τη σύνταξη του MIST Report, όπου θα αναφέρεται ο μηχανισμός της κάκωσης (π.χ. έκρηξη), η συγκεκριμένη κάκωση (κλειστό κάταγμα μηριαίου), τα ζωτικά σημεία (ταχυκαρδία, επίπεδο συνείδησης) και η θεραπεία που χορηγήθηκε (δόση Κεταμίνης, τοποθέτηση νάρθηκα και πυελικής ζώνης).
Η σωστή διαχείριση της αναλγησίας και της σταθεροποίησης στο πεδίο είναι αυτή που θα καθορίσει την επιβίωση του τραυματία κατά τη διακομιδή.!
SOURCE: ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΙΑΤΡΙΚΗ
****Το TCCC (Tactical Combat Casualty Care-Παροχή Α΄ Βοηθειών στο Πεδίο της Μάχης) είναι ένα εξειδικευμένο σύνολο κατευθυντήριων γραμμών για την παροχή Α' Βοηθειών σε περιβάλλον μάχης, σχεδιασμένο να μειώνει τους προλήψιμους θανάτους, διατηρώντας παράλληλα την επιχειρησιακή ικανότητα. Αναπτύχθηκε από το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ, εστιάζοντας σε τρεις φάσεις: Φροντίδα υπό Πυρά, Φροντίδα στο Πεδίο και Φροντίδα κατά την Διακομιδή***
Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την συμβουλή ιατρού ή άλλου αρμόδιου επαγγελματία υγείας .
This information is intended as a general guide only and not to provide specific information for individual patient care. Any questions about your own situation should be directed to your medical practitioner.
Pediamed,Pediamed4u,Pedialine,Dr.Nikos Konnaris
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου