Πώς παραμένουμε υγιείς σε υψηλές θερμοκρασίες

 Πώς παραμένουμε υγιείς σε υψηλές θερμοκρασίες:

κείμενο: Giorrgos Pappas 

εικόνες: The Lancet ,Pediamed,Giorgos Pappas

Ζέστη, οπότε ανάρτηση με 9 (+1) σημεία για το πώς παραμένουμε υγιείς σε υψηλές θερμοκρασίες:

1. Οι επιδράσεις μπορεί να είναι ήπιες:

-μυϊκές κράμπες μετά από άσκηση (χαρακτηριστικά σε κοιλιακούς και μεγάλους μύες των άκρων),

-θερμική συγκοπή (ζάλη ή λιποθυμία ειδικά μετά από παρατεταμένη ορθοστασία σε θερμό περιβάλλον, ειδικά σε άτομα με προδιάθεση για ορθοστατικές διαταραχές- όπως οι ηλικιωμένοι, όσοι λαμβάνουν αντιυπερτασικά, αλλά θεωρητικά και μια υποκατηγορία ατόμων με long covid),

-οιδήματα υψηλών θερμοκρασιών (πρηξίματα στα άκρα που ΔΕΝ χρήζουν αγωγής με διουρητικά),

-και θερινή ή ερυθρά ιδρώα (φράζουν οι ιδρωτοποιοί αδένες και γεμίζει το δέρμα φυσαλίδες, οι δροτσίλες επί το λαϊκότερον- ένας λόγος παραπάνω να μην φοράμε εφαρμοστά στενά ρούχα το καλοκαίρι, πέρα από το γεγονός ότι ένας/ μία στο εκατομμύριο δείχνουν ωραία με εφαρμοστά, οι υπόλοιποι να μην κοροϊδευόμαστε, και δεν είναι υγιεινό λοιπόν).

2. Οι επιδράσεις όμως μπορεί να είναι σοβαρότερες:

-ένα συνεχές συμπτωμάτων που ξεκινά από την θερμική εξάντληση (με ζάλη και αδυναμία, εξαιτίας αφυδάτωσης και διαταραχών του νατρίου),

-εξελίσσεται σε θερμικό τραύμα σημαντικών εσωτερικών οργάνων (επειδή αυξάνεται η ροή στο δέρμα, από 250 ml/min έως 6-8 lt/min, ελαττώνεται η ροή αίματος κατά 30% σε νεφρούς και έντερο για παράδειγμα)

-και καταλήγει στην θερμοπληξία, όπου συνήθως έχουμε και θερμοκρασίες πάνω από 40° C ΚΑΙ απαραίτητα νευρολογικά συμπτώματα, τα οποία μπορεί να είναι φαινομενικά ήπια, μια αστάθεια π.χ., αλλά ταχύτατα να εξελιχθούν έως και σε κώμα.

Η θερμοπληξία μπορεί να φαίνεται παραπλανητικά ελεγχόμενη στην αρχή με εργαστηριακές εξετάσεις να τις φτύνεις να μη τις ματιάσεις, αλλά σε πολλές περιπτώσεις ακολουθεί έκπτωση εντός 24-48 ωρών όπου τα εργαστηριακά πάνε χάλια, και μπορεί να επιδεινωθεί κι άλλο γύρω στην 4η-5η ημέρα, με νεφρική ή ηπατική δυσλειτουργία και ραβδομυόλυση.

3. Υπάρχει η κλασική θερμοπληξία, αυτή που εμφανίζεται σε ευπαθείς σε θερμές μέρες (μικρά παιδιά, ηλικιωμένοι, άτομα που δεν μπορούν να αυτοεξυπηρετηθούν ή άστεγοι ή ψυχιατρικοί ασθενείς),

-υπάρχει και η θερμοπληξία μετά από άσκηση, όπου η εξωτερική θερμοκρασία επιδρά παράλληλα με την αυξημένη εσωτερική μεταβολική παραγωγή θερμότητας- ειδικά στην εποχή μας που υπάρχει πληθώρα trainers/ coaches που πιέζουν τον έρμο που τους εμπιστεύτηκε να τρέχει 5 χιλιόμετρα μέσα στο καταμεσήμερο (ή ο ίδιος ο έρμος έχει μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του και την είδε υπεραθλητής), είναι συχνό φαινόμενο η θερμοπληξία μετά από άσκηση, και παρατηρείται σε νέους και κατά τα άλλα υγιείς. (Ναι, ξέρω, “εμείς όταν ήμαστε μικροί παίζαμε στον ήλιο και δεν πάθαμε τίποτε”- δεν θα πάθουν πολλοί, ένας θα πάθει στους πολλούς, φτάνει. Και ας μην υποθέσουμε τι ανόητα πράγματα μπορεί να έχουμε κάνει στη ζωή μας επειδή “μας βάρεσε ο ήλιος”, μπορεί να βρούμε μια καλή δικαιολογία έτσι βέβαια).

Στην θερμοπληξία άσκησης ανήκει και η θερμοπληξία μετά από σωματική εργασιακή καταπόνηση σε μέρες καύσωνα φυσικά.

4. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι στην θερμοπληξία μπορεί να προδιαθέσει σωρεία φαρμάκων. Πολλά νευρολογικά και ψυχιατρικά φάρμακα επηρεάζουν άμεσα το κέντρο τηες θερμορρύθμισης στον εγκέφαλο. Άλλα της κατηγορίας μπορεί να επηρεάσουν το αυτόνομο νευρικό σύστημα και συνεπώς και την ικανότητα να ιδρώνουμε. Μεγάλο ποσοστό ηλικιωμένων λαμβάνουν τέτοια φάρμακα, οπότε γίνονται περισσότερο επιρρεπείς στο να πάθουν θερμοπληξία. Άλλη κατηγορία ουσιών που μπορεί να προδιαθέσει σε θερμοπληξία είναι όσα προκαλούν αυξημένο μεταβολισμό και άρα αυξημένη μεταβολική παραγωγή θερμότητας- από “αθώα” διεγερτικά για την συγκέντρωση και καρνιτίνες και πρασινα τσάγια “για το μεταβολισμό” μέχρι κοκαΐνη. Τέλος, τα αντιυπερτασικά, και ειδικά τα διουρητικά (προφανώς, εφόσον πολλά από τα συμπτώματα προέρχονται από απώλεια όγκου υγρών).

5. Μια ξεχωριστή κατηγορία νοσηρότητας σε υψηλές θερμοκρασίες: η αυξημένη πιθανότητα για επιδείνωση προϋπαρχόντων χρόνιων καρδιοαναπνευστικών νοσημάτων. Το καλοκαίρι του 2023, σύμφωνα με το ετήσιο άρθρο από το ISI Global που δημοσιεύθηκε στο Nature Medicine τον περασμένο Αύγουστο, η Ελλάδα ήταν η πρωταθλήτρια της Ευρώπης σε αναλογία θανάτων εξαιτίας υψηλών θεμροκρασιών- ειδικά στις γυναίκες η αναλογία ήταν υπερδιπλάσια της δεύτερης Βουλγαρίας. Πάνω από 4000 θάνατοι στην Ελλάδα, το καλοκαίρι του 2023, μπορούν να αποδοθούν (και) στις αυξημένες θερμοκρασίες, σύμφωνα με το άρθρο, αυξημένοι κατά 30% περίπου σε σχέση με το καλοκαίρι του 2022.

6. Προφανώς παίζει ρόλο και η υγρασία- άλλωστε, σε υγρασία 75% παύει να μπορεί να εξατμιστεί ο ιδρώτας μας, ακυρώνοντας έναν μείζονα μηχανισμό θερμορρύθμισης.

7. Αντιμετώπιση:

-Παράμετρος 1: "το βασικό δεν είναι πόσο ψηλά πήγε η θερμοκρασία αλλά για πόσο διάστημα είναι θερμός ο ασθενής”.

-Παράμετρος 2: cool first, transport later.

-Παράμετρος 3: σε 5 λεπτά να έχεις κάνει διαφοροδιάγνωση, σε 10 λεπτά να έχεις ξεκινήσει να κρυώνεις τον ασθενή, σε 30 λεπτά να τον έχεις επαναφέρει σε θερμοκρασία κάτω από 39 ° C.

-Προβλήματα σε όλα αυτά; Αναξιόπιστη η κλινική εξέταση (για παράδειγμα το δέρμα, που στην κλασική θερμοπληξία μπορεί να είναι ξηρό ή και δροσερό εξαιτίας υποογκαιμίας, ενώ στην θερμοπληξία άσκησης είναι κάθιδρο). Αναξιόπιστη αντίστοιχα η θερμομέτρηση στα περισσότερα σημεία του σώματος- ιδανικά από το ορθό θα θερμομετρήσει κανείς, αλλά αν προσπαθείς να κρυώσεις τον ασθενή δεν σταματάς κάθε τρεις και λίγο να ξαναθερμομετρήσεις από το ορθό. Τέλος, πόσο εύκολο είναι να πετύχεις ένα ρυθμό κρυώματος του ασθενή πάνω από 0,15 ° C ανά λεπτό;

8. Ιδανικά το πετυχαίνεις αυτό με εμβύθιση σε παγωμένο νερό, σε μπανιέρα με παγάκια. Είναι ο ταχύτερος τρόπος. Αλλά πού θα βρεις την μπανιέρα επι τόπου που πρέπει να αρχίσεις το cool first; Και ακόμη και στο νοσοκομείο, δεν αφθονούν μπανιέρες, μη σου πω και παγάκια. Οπότε πας σε λιγότερο αποδοτικά μέτρα, σε συνδυασμό (εξυπακούεται ότι του έχεις βγάλει τα ρούχα του θερμόπληκτου πρώτα): κρύο νερό, με λάστιχα και κουβάδες και στη ντουζιέρα. Κρύο νερό σε συνδυασμό με ανεμιστήρα. Παγάκια παντού, κατά προτίμηση σε μασχάλες, βουβώνες, λαιμό- άλλοι λένε πέλματα, παλάμες, μάγουλα- εν τέλει ακόμη καλύτερα σε όλο το σώμα. Να βάλουμε και κρύο φυσιολογικό ορό στη φλέβα; Να βάλουμε, αλλά προσοχή με τα υγρά, ειδικά σε ηλικιωμένους, μην τους καταλήξουμε με πνευμονικό οίδημα ή νάτριο αλλού γι’ αλλού. Να δώσουμε αντιπυρετικό να πέσει η θερμοκρασία; Όχι, δεν πιάνει.

9. Προλαμβάνουμε: επανεκτιμούμε την φαρμακευτική αγωγή των ηλικιωμένων. Φροντίζουμε να μην εκτεθούν σε υψηλές θερμοκρασίες επί μακρόν. Αποφεύγουμε άσκηση και ορθοστασία σε καύσωνα- δεν παριστάνουμε τους μάχιμους, δεν είναι ο καύσωνας κατάλληλο πεδίο για κάτι τέτοιο. Διατηρούμε τον όγκο υγρών του σώματός μας (δεν περιλαμβάνονται τα τσίπουρα στην μέθοδο αυτή).

 

 

10. Η εικόνα των ιδρωμένων προσώπων από το Γυμνοί στον Ήλιο, τον θρίαμβο της γραφής της Πατρίσια Χάισμιθ, του Αλέν Ντελόν, της σκηνοθεσίας του Ρενέ Κλεμάν, της φωτογραφίας του Henri Decae, της μουσικής του Νίνο Ρότα, του παραστήματος του Μωρίς Ρονέ και της Μαρί Λαφορέ. Η πρώτη μεταφορά του Τομ Ρίπλεϊ στην οθόνη, 1960, η καλύτερη ανάμεσα σε πολλές καλές (του Βέντερς ήταν αριστούργημα αλλά άσχετο με την Χάισμιθ, του Μινγκέλα σχεδόν αριστούργημα αλλά ο Ματ Ντέιμον δεν είχε την απειλητική γοητεία του Ντελόν ως Ρίπλεϊ, κάτι που είχε σε γκροτέσκα μορφή σε επόμενη ταινία ο Μάλκοβιτς, ενώ τίμιο ήταν κι ένα με τον Πέπερ παραδοξως. Το τηλεοπτικό ήταν φωτογράφιση μόδας, δεν ήταν Χάισμιθ). Αύριο λοιπόν, το Γυμνοί στον Ήλιο, ταινία ιλιγγιώδους φωτός και ιλιγγιώδους σοκ για την συνάντηση ομορφιάς και κακού, θα προβληθεί στις 9.30 το βράδυ στην αυλή του Θυμωμένο Πορτραίτο στα πλαίσια του Crime Fiction Stories IV. Tην Δευτέρα το βράδυ θα πάρει σειρά ο Dr No, ο πρώτος 007, ο Κόνερυ και η Ούρσουλα (να ξαναδούμε όσο προλαβαίνουμε, τώρα πριν κάνουν νέο Μποντ κάποιον ατάλαντο όλο πόζα και βγαλμένα φρύδια).

 

SOURCES:κείμενο  απο Giorrgos Pappas 

                   εικόνες: The Lancet ,Pediamed,Giorgos Pappas

 

Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την συμβουλή ιατρού ή άλλου αρμόδιου επαγγελματία υγείας .

This information is intended as a general guide only and not to provide specific information for individual patient care. Any questions about your own situation should be directed to your medical practitioner.

Pediamed,Pediamed4u,Pedialine,Dr.Nikos Konnaris

περισσοτερα στους συνδέσμους

https://pediamed4u.blogspot.com/2023/06/blog-post_55.html

ΘΕΡΜΙΚΗ ΕΞΑΝΤΛΗΣΗ-ΘΕΡΜΟΠΛΗΞΙΑ-ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ -ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

https://pediamed4u.blogspot.com/2023/06/blog-post_30.html  

Σημεία αφυδάτωσης στα παιδιά

https://pediamed4u.blogspot.com/2023/07/blog-post_13.html

https://pediamed4u.blogspot.com/2023/07/blog-post_25.html

 

Τα μεγαλύτερα λάθη που κάνουμε με τα γυαλιά ηλίου

 

Τα μεγαλύτερα λάθη που κάνουμε με τα γυαλιά ηλίου

*SOURCE:ygeiawatch

Τα γυαλιά ηλίου αποτελούν την κύρια ασπίδα προστασίας των ματιών από την ηλιακή υπεριώδη ακτινοβολία (UV), που μπορεί να προκαλέσει βλάβες τόσο στους επιφανειακούς ιστούς (π.χ. κερατοειδή χιτώνα) όσο και σε εκείνους που βρίσκονται βαθιά στο εσωτερικό τους (π.χ. κρυσταλλοειδή φακό, αμφιβληστροειδή χιτώνα). Οι βλάβες αυτές μπορεί να είναι βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες. Κυμαίνονται από ηλιακά εγκαύματα στα βλέφαρα και τον κερατοειδή έως καταρράκτη και ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς στο απώτερο μέλλον. Μολονότι, όμως, τα γυαλιά ηλίου είναι σημαντικά για την υγεία των ματιών μας, κάνουμε πολλά λάθη όταν τα χρησιμοποιούμε, με συνέπεια να μειώνουμε ή μερικές φορές να εκμηδενίζουμε την προστατευτική δράση τους.

Το μεγαλύτερο και συχνότερο ενδεχομένως λάθος είναι η πεποίθησή μας ότι όλα τα γυαλιά ηλίου είναι εξίσου προστατευτικά. Η πραγματικότητα είναι εντελώς αντίθετη.

Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο του Σάο Πάολο στη Βραζιλία δημοσίευσαν το 2024 στο περιοδικό Scientific Reports ανάλυση 214 διαφορετικών γυαλιών ηλίου. Όπως διαπίστωσαν, πολλά δεν απορροφούσαν αρκετή UV (έπεφταν ακόμα και κάτω από 86%). Ειδικές μετρήσεις έδειξαν επίσης ότι η χρήση φτωχής ποιότητας γυαλιών ηλίου ήταν χειρότερη για τα μάτια απ' ό,τι το να μην φορά κανείς καθόλου γυαλιά ηλίου.

Δυστυχώς περισσότεροι από τους μισούς ενήλικες (το 56%) που αγοράζουν γυαλιά ηλίου, δεν ελέγχουν ποτέ αν και πόσο προστατευτικά είναι, σύμφωνα με βρετανική δημοσκόπηση. Επιπλέον, σχεδόν τέσσερις στους δέκα (το 37%) δεν γνωρίζουν καν ότι τα γυαλιά ηλίου παρέχουν διαφορετικά επίπεδα προστασίας. Αυτός είναι εξάλλου ένας από τους κύριους λόγους που τα προμηθεύονται από κάθε είδους εμπορικά καταστήματα έως και πλανόδιους πωλητές, αντί να προτιμούν τα καταστήματα οπτικών όπου μπορούν να ενημερωθούν για τα ποιοτικά χαρακτηριστικά τους.

«Τα γυαλιά ηλίου δεν είναι αξεσουάρ, αλλά ένα σημαντικό βοήθημα για την προστασία των ματιών από τις βλαβερές επιδράσεις της UV ακτινοβολίας. Όταν φοράει κανείς ένα φτωχής ποιότητας ζευγάρι, που απλώς έχει σκούρους φακούς χωρίς να διαθέτει προστατευτικά φίλτρα, προκαλεί τεράστια βλάβη στα μάτια του. Και αυτό διότι αφενός οι κόρες των οφθαλμών του διαστέλλονται, αφετέρου δε μισοκλείνει τα μάτια του για να προστατευτεί από τον ήλιο. Η συνέπεια είναι να εκτίθεται το εσωτερικό των ματιών σε πολύ περισσότερη υπεριώδη ακτινοβολία απ' ό,τι δίχως τα γυαλιά ηλίου», εξηγεί ο δρ Αναστάσιος-Ι. Κανελλόπουλος, MD, Χειρουργός-Οφθαλμίατρος, ιδρυτής και επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Οφθαλμολογίας LaserVision, Καθηγητής Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης.

Για να είναι προστατευτικά τα γυαλιά ηλίου πρέπει να φέρουν την επισήμανση CE που υποδηλώνει ότι πληρούν τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφαλείας. Πρέπει επίσης να αναφέρουν ότι προστατεύουν κατά 100% από την UVA και την UVB (ή ότι απορροφούν την UV έως 400 nm), καθώς και να είναι ανθεκτικά στις γρατζουνιές και τη θραύση. Αντιθέτως, δεν χρειάζεται να έχουν μαύρους φακούς. Το χρώμα τους δεν προσδιορίζει τον βαθμό προστασίας, ενώ οι πολύ σκούροι φακοί θα εμποδίζουν την όραση τις μέρες με συννεφιά και δεν θα φοράτε τα γυαλιά σας.

Ένα άλλο μεγάλο λάθος είναι ότι περισσότεροι από τους μισούς άνδρες και γυναίκες (το 54%) δεν φορούν καθημερινά γυαλιά ηλίου, αλλά μόνο τις ηλιόλουστες ημέρες. Αν και τα γυαλιά ηλίου είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με το καλοκαίρι, είναι απαραίτητα ακόμα και όταν έχει συννεφιά ή χιονίζει.

«Η UV διαπερνά σε μεγάλο ποσοστό τα σύννεφα και την ομίχλη. Έτσι τα μάτια εκτίθενται σε αυτήν ακόμα και όταν ο ήλιος δεν μας ενοχλεί καθόλου. Επιπλέον, η UV αντανακλάται από κάθε λεία επιφάνεια, είτε είναι η θάλασσα είτε ένα γυάλινο κτήριο ή μία χιονισμένη βουνοπλαγιά. Δεν είναι τυχαίο ότι οι σκιέρ φορούν μεγάλα, προστατευτικά γυαλιά ηλίου. Αν εκτεθούν στα χιόνια χωρίς προστασία για πολλή ώρα, κινδυνεύουν να υποστούν φωτοκερατίτιδα, δηλαδή έγκαυμα στον κερατοειδή χιτώνα του ματιού. Αναλόγως με τη διάρκεια της έκθεσης μπορεί να προκληθεί παροδική ή και μόνιμη απώλεια όρασης. Το ίδιο μπορεί να συμβεί και το καλοκαίρι», εξηγεί ο καθηγητής.

Η πεποίθηση ότι το κύριο κριτήριο για την αγορά ενός ζευγαριού ηλίου πρέπει να είναι το στυλ, επίσης είναι μεγάλο λάθος. Οι περισσότεροι από εμάς κοιτάζουν αν τους πηγαίνουν τα γυαλιά και ένας στους τέσσερις αγοράζουν μόνο ζευγάρια που είναι στη μόδα. Έτσι όμως παραβλέπουν το μέγεθος, το οποίο είναι καθοριστικό για την προστασία που παρέχουν.

«Η υπεριώδης ακτινοβολία φτάνει στα μάτια απ' όλες τις κατευθύνσεις, επομένως τα μεγάλα γυαλιά ηλίου, που καλύπτουν σημαντικό τμήμα του προσώπου και οπωσδήποτε τα πλάγια των ματιών είναι πιο προστατευτικά», επισημαίνει ο κ. Κανελλόπουλος.

Η φροντίδα που επιδεικνύουμε στα γυαλιά ηλίου μας επίσης είναι καθοριστική για την προστατευτική δύναμή τους. Το ίδιο και η παλαιότητά τους. «Η τοποθέτηση στην τσάντα ή στην τσέπη χωρίς προστατευτική θήκη, είναι ό,τι πρέπει για να δημιουργηθούν γρατζουνιές στους φακούς τους από την τριβή. Το ίδιο και η τοποθέτησή τους σε επιφάνειες (π.χ. πάνω στο τραπέζι) με τους φακούς προς τα κάτω», εξηγεί ο καθηγητής.

Τα γυαλιά ηλίου φθείρονται επίσης όταν εκτίθενται απευθείας στον ήλιο και τις υψηλές θερμοκρασίες. Η UV και η ζέστη αλλοιώνουν τον σκελετό και προκαλούν βλάβες στους φακούς τους. Επομένως, δεν είναι καθόλου καλή ιδέα να τα αφήνουμε πάνω στην πετσέτα στην παραλία ή μέσα στο ντουλαπάκι του αυτοκινήτου (μετατρέπεται σε «φούρνο» στη ζέστη).

Ούτε είναι καλή ιδέα να τα καθαρίζουμε με χαρτομάντιλα ή χαρτί κουζίνας και όχι με το ειδικό, μαλακό πανάκι που μας δίνει ο οπτικός σε κάθε αγορά. Η τριβή με σκληρά χαρτιά μπορεί να τους προκαλέσει γρατζουνιές που διαταράσσει τη συνοχή του προστατευτικού φακού.

Η παλαιότητα των γυαλιών ηλίου επίσης είναι σημαντική. Τα ειδικά φίλτρα με τα οποία επιστρώνονται για να απορροφούν την UV, χάνουν την προστατευτική δράση τους με την πάροδο του χρόνου και την έκθεση στον ήλιο. Μελέτη στη Βραζιλία είχε δείξει ότι δύο ώρες καθημερινής έκθεσης στον ήλιο είχε ως αποτέλεσμα τα γυαλιά ηλίου να μην είναι πια προστατευτικά μετά από σχεδόν 2 χρόνια χρήσης. Αν όμως έχουν γρατζουνιές οι φακοί τους, πρέπει να τα αλλάζετε συχνότερα.

«Ο κύριος στόχος των γυαλιών ηλίου είναι να μειώνουν το ορατό φως σε άνετα επίπεδα φωτεινότητας, φιλτράροντας ταυτοχρόνως την επιβλαβή υπεριώδη ακτινοβολία, αλλά χωρίς να παρεμποδίζουν την όραση. Η προσεκτική επιλογή τους και η σωστή φροντίδα τους μπορούν να εξασφαλίσουν επαρκή προστασία των ματιών», καταλήγει ο κ. Κανελλόπουλος.

 

SOURCE:ygeiawatch,Dr  Αναστάσιος-Ι. Κανελλόπουλος, MD, Χειρουργός-Οφθαλμίατρος, ιδρυτής και επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Οφθαλμολογίας LaserVision, Καθηγητής Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης.

Ωτίτιδα

 

1. Τι είναι η «Ωτίτιδα»;

Πρόκειται για φλεγμονή του ωτός (αυτιού). Ανάλογα με την εντόπιση διακρίνεται σε «οξεία μέση πυώδη» ή «ορώδη» και σε «εξωτερική ωτίτιδα». Η μέση ωτίτιδα συμβαίνει συνήθως μετά από λοιμώξεις του αναπνευστικού, ενώ η εξωτερική ωτίτιδα συμβαίνει κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες μετά από κολύμβηση.

2. Πού οφείλεται η Ωτίτιδα;

Τα αίτια της οξείας μέσης ωτίτιδας είναι κυρίως ιογενή ή βακτηριακά.

3. Πώς θα καταλάβουμε ότι το παιδί μας έχει Οξεία Μέση Ωτίτιδα (ΟΜΩ);

-Στα βρέφη με ΟΜΩ τα συμπτώματα μπορεί να είναι μη ειδικά, όπως εμπύρετο, ανησυχία, κλάμα, μείωση της σίτισης ή τράβηγμα του αυτιού.

-Τα μεγαλύτερα παιδιά με ΟΜΩ διαμαρτύρονται συνήθως για ωταλγία, αίσθημα πληρότητας στο αυτί ή ελάττωση ακοής.

-Η ωτόρροια, δηλαδή η εκροή υγρού από το αυτί, αποτελεί ένα ακόμη χαρακτηριστικό σύμπτωμα κάθε ηλικίας.

4. Τι φάρμακα δίνουμε για τη θεραπεία της Ωτίτιδας;

Απαραίτητη είναι η χορήγηση αναλγητικών, όπως η παρακεταμόλη ή η ιβουπροφαίνη. Ο Παιδίατρος ανάλογα με την εικόνα του ασθενούς θα αξιολογήσει αν απαιτείται η χορήγηση αντιβίωσης από το στόμα για την οξεία μέση πυώδη ωτίτιδα ή τοπικά στην περίπτωση της εξωτερικής ωτίτιδας.

Σε ποιες περιπτώσεις να επισκεφτούμε τον Παιδίατρο για επανεκτίμηση;

-Το παιδί σας δεν θα χρειαστεί να επανεκτιμηθεί εάν έχουν υφεθεί τα συμπτώματα μετά από 2-3 ημέρες ή μετά το πέρας της αντιβιοτικής θεραπείας.

-Χρήζει επανεξέτασης σε περίπτωση επιμονής των συμπτωμάτων για περισσότερο από το προαναφερθέν χρονικό διάστημα ή σε επιδείνωση αυτών. Επίσης, εάν εμφανίσει ερυθρότητα και διόγκωση πίσω από το πτερύγιο του αυτιού (προς αποκλεισμό υποψίας μαστοειδίτιδας ως επιπλοκή).

6. Ποια είναι τα μέτρα προφύλαξης έναντι της Ωτίτιδας;

1. Εμβολιασμός σύμφωνα με το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών, (έναντι του πνευμονιοκόκκου και της γρίπης).

2. Ενίσχυση του αποκλειστικού μητρικού θηλασμού σε βρέφη.

3. Αποφυγή έκθεσης του παιδιού σε καπνό.

4. Τήρηση κανόνων υγιεινής.

5. Συχνές ρινοπλύσεις και αποσυμφόρηση της μύτης επί λοιμώξεων του ανωτέρου αναπνευστικού συστήματος.

SOURCE:A ΠΔ 

Θαλάσσια Ανεμώνη-Τι να κάνετε στο τσίμπημα θαλάσσιας ανεμώνης

 

Θαλάσσια Ανεμώνη

H θαλάσσια ανεμώνη μοιάζει με μέδουσα και έχει πολλά χρώματα.

Η θαλάσσια ανεμώνη είναι ένα θαλάσσιο ζώο που πρέπει να προσέχουμε ιδιαίτερα όταν πηγαίνουμε για ένα μπάνιο στη θάλασσα.Στην περίπτωση που κάποιος θα δεχτεί τσίμπημα από μια θαλάσσια ανεμώνη, θα υποφέρει από έντονους πόνους και απίστευτα ενοχλητική φαγούρα. Επίσης, στην περιοχή που έγινε το τσίμπημα θα εμφανιστούν εξανθήματα που θα μοιάζουν με κάψιμο. Υπάρχει περίπτωση να παρουσιαστούν και άλλα συστηματικά συμπτώματα ή και αλλεργική αντίδραση. Προκαλούν παρόμοια συμπτώματα με τις τσούχτρες/μέδουσες και η αντιμετώπιση τους είναι η ίδια.

Στην Ελλάδα είναι γνωστή με το όνομα ανεμώνη, λέγεται δε και κολλητσιάνος. Αγγλ. Sea anemone και ανήκει στην τάξη των Ακτινιαρίων (Actiniaria) .Υπάρχουν εκατοντάδες είδη σ' όλο τον κόσμο.

Στις κυπριακές θάλασσες υπάρχουν αρκετά είδη θαλάσσιας ανεμώνης διαφόρων χρωμάτων που το μέγεθός τους ποικίλλει, φθάνοντας μέχρι και τα 20 εκ. περίπου. Το όνομά της οφείλει στην όλη εμφάνισή της που θυμίζει λουλούδι παρά θαλάσσιο ζώο και μάλιστα σαρκοφάγο. Το σώμα της είναι σχεδόν κυλινδρικό, με το κάτω μέρος πιο πλατύ, και μ' αυτό στηρίζεται όρθια συνήθως σε βράχους, πέτρες και διάφορα αντικείμενα στα οποία προσκολλάται. Στο πάνω μέρος του σώματος βρίσκεται το στόμα της με πολλά μικρά και λεπτά πλοκάμια που κινούνται ανάλογα μέσα κι έξω και χρησιμοποιούνται κυρίως για τη σύλληψη της τροφής. Όταν ερεθιστούν αποτραβιούνται γρήγορα προς τα μέσα. Στα πλοκάμια της βρίσκονται δηλητηριώδη κνιδοκύτταρα που όταν έλθουν σ' επαφή με το δέρμα το ερεθίζουν.

Όταν δει κανένας την ανεμώνη προσκολλημένη σε βράχο, θα τη συγκρίνει αναμφίβολα με λουλούδι, όπου το μακρόστενο κυλινδρικό της σώμα αντιστοιχεί με μίσχο, τα δε ανοιχτά της και κυματίζοντα πλοκάμια με ωραίο άνθος. Μπορούμε ακόμη να συναντήσουμε ανεμώνες προσκολλημένες σε άδεια κοχύλια που χρησιμοποιούνται από τα καρτσ’ινάθκια (καρκινοειδή) για κατοικία. Οι ανεμώνες αυτές στην Κύπρο λέγονται κλωστές. Η συμβίωση αυτή εξυπηρετεί αμοιβαία συμφέροντα: αφενός το καρτσ'ινάδι προστατεύεται εξαιτίας των δηλητηριωδών κνιδοκυττάρων της ανεμώνης, κι αφετέρου η ανεμώνη εξασφαλίζει δωρεάν μεταφορά από το καρτσ'ινάδι καθώς και τροφή από τα υπολείμματα των δικών του γευμάτων.

Σε σχετικά βαθιά νερά πιάνονται στα δίχτυα μεγάλα καρτσ'ινάθκια μέσα σε όστρακα μεγέθους πορτοκαλιού, που οδηγούν έτσι στο θάνατο και τους συνεταίρους τους, τις ανεμώνες.

Στην Κύπρο οι ανεμώνες δεν τρώγονται ενώ αντίθετα στην Ελλάδα τις τρώνε, συνήθως τηγανητές ή ως κεφτέδες. «Ψαρεύονται» με πηρούνι στερεωμένο σ' ένα κομμάτι ξύλο.

Η ανεμώνη ζει κυρίως κοντά στις ακτές, με λίγα είδη της να ζουν προς τον βυθό της θάλασσας. Επίσης, είναι ένα πολύ μοναχικό ζώο και για αυτό σπάνια βρίσκονται αποικίες με ανεμώνες. Η αναπαραγωγή της γίνεται με διάφορες μεθόδους (μονογονικά, με σχάση, με αμφιγονικά, με αβγά και σπερματοζωάρια).

Είναι επικίνδυνο το τσίμπημα της θαλάσσιας ανεμώνης;

.....Στην περίπτωση που κάποιος θα δεχτεί τσίμπημα από μια θαλάσσια ανεμώνη, θα υποφέρει από έντονους πόνους και απίστευτα ενοχλητική φαγούρα. Επίσης, στην περιοχή που έγινε το τσίμπημα θα εμφανιστούν εξανθήματα που θα μοιάζουν με κάψιμο. Υπάρχει και περίπτωση να παρουσιαστεί αλλεργική αντίδραση .Προκαλούν παρόμοια συμπτώματα με τις τσούχτρες/μέδουσες και η αντιμετώπιση τους είναι η ίδια. ...

 

Τα συμπτώματα από τσίμπημα θαλάσσιας ανεμώνης

• Έντονος πόνος στο σημείο του τσιμπήματος
• Οίδημα και ερυθρότητα
• Κνησμός και ερεθισμός
• Σχηματισμός φλύκταινας ή φούσκωμα
• Μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα
• Δυσκολία στην αναπνοή ή στην κατάποση

#pediamedcy #nikoskonnaris #seaanemones #θαλασσιαανεμωνη

Τι να κάνετε στο τσίμπημα θαλάσσιας ανεμώνης

Η θεραπεία για το τσίμπημα θαλάσσιας ανεμώνης μπορεί να ποικίλλει ανάλογα με τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων.

• Αφαιρέστε τυχόν πλοκάμια ή θραύσματα από το δέρμα χρησιμοποιώντας τσιμπιδάκια ή παρόμοιο εργαλείο. Μην αγγίζετε τα πλοκάμια με γυμνά χέρια.
• Ξεπλύνετε την πληγείσα περιοχή με θαλασσινό νερό για να αφαιρέσετε τυχόν υπολειπόμενο δηλητήριο.
• Βάλτε την πληγείσα περιοχή σε ζεστό νερό για 20-45 λεπτά για να ανακουφίσετε τον πόνο και να μειώσετε το πρήξιμο.
• Εφαρμόστε τοπικά μια αντιισταμινική ή κορτιζονούχα  κρέμα  για να ανακουφίσετε τον κνησμό και τον ερεθισμό.
• Πάρτε μη συνταγογραφούμενα παυσίπονα, όπως ιβουπροφαίνη, για να διαχειριστείτε τον πόνο.
• Μην βάλετε ξίδι στην περιοχή!Μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα και να προκαλέσει περισσότερο πόνο.
• Ο πάγος δεν συνιστάται για την ανακούφιση του πόνου. Μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα και να προκαλέσει περισσότερη ενόχληση.
• Η μαγειρική σόδα δεν συνιστάται επίσης,όπως στο τσίμπημα απο μώβ μέδουσα .Μπορεί να μην είναι αποτελεσματική και να επιδεινώσει τα συμπτώματα.
• Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτές οι κινήσεις είναι για ήπιο έως μέτριο τσίμπημα θαλάσσιας ανεμώνης. Εάν αντιμετωπίζετε σοβαρά συμπτώματα ή αλλεργική αντίδραση, αναζητήστε αμέσως ιατρική βοήθεια

Cnidaria (Coelenterates, such as Jellyfish and Sea Anemones) Stings

Cnidaria include the following:

• Corals

• Sea anemones

• Jellyfish (including sea nettles)

• Hydroids (eg, Portuguese man-of-war)

Cnidaria are responsible for more envenomations than any other marine animal. However, of the 9000 species, only about 100 are toxic to humans. The multiple, highly developed stinging units (nematocysts) on cnidaria tentacles can penetrate human skin; one tentacle may fire thousands of nematocysts into the skin on contact.

Symptoms and Signs of Cnidaria Stings

Lesions vary with the type of cnidaria. Usually, lesions initially appear as small, linear, papular eruptions that develop rapidly in one or several discontinuous lines, at times surrounded by a raised erythematous zone. Pain is immediate and may be severe; itching is common. The papules may vesiculate and proceed to pustulation, hemorrhage, and desquamation.

Systemic manifestations include weakness, nausea, headache, muscle pain and spasms, lacrimation and nasal discharge, increased perspiration, changes in pulse rate, and pleuritic chest pain.

Uncommonly, fatal injuries have been inflicted by the Portuguese man-of-war in North American waters and by members of the Cubomedusae order, particularly the box jellyfish (sea wasp, Chironex fleckeri), in Indo-Pacific waters.

Treatment of Cnidaria Stings

• Removal of tentacles

• Symptomatic treatment

• Various rinses to treat pain and deactivate nematocysts, depending on the specific animal

Cnidaria sting treatment includes removal of adherent tentacles with a forceps (preferably) or fingers (double-gloved if possible) and liberal rinsing to remove invisible stinging cells. The type of rinse varies by the stinging organism (1):

• For jellyfish stings sustained in nontropical waters and for coral stings, seawater rinse can be used.

• For jellyfish stings sustained in tropical waters, vinegar rinse followed by seawater rinse can be used. Fresh water should not be used because it can activate undischarged nematocysts.

• For box jellyfish stings, vinegar inhibits nematocyst firing and is used as the initial rinse if available, followed by seawater rinse. Fresh water should not be used because it can activate undischarged nematocysts.

• For Portuguese man-of-war stings, saltwater rinse can be used. Vinegar should not be used because it can activate undischarged nematocysts.

Any difficulty breathing or alteration in level of consciousness, no matter how mild, is a medical emergency, requiring transport to a medical center and possibly treatment for anaphylaxis.

Mild localized symptoms are treated supportively. Pain caused by most cnidaria stings is usually short-lived and can be relieved with baking soda in a 50:50 slurry applied to the skin. Soaking the affected area in a warm water bath (105 to 110° F) has been shown to be effective for pain relief, as have nonsteroidal anti-inflammatory drug (NSAID) analgesics. For severe pain, opioids are preferred. Painful muscle spasms may be treated with benzodiazepines. IV fluids and epinephrine can be given if shock develops. Antivenom is available for the stings of the box jellyfish C. fleckeri but not for the stings of North American species.

Jellyfish

Image

Photo courtesy of Robert S. Porter, MD.

Tetanus prophylaxis should be given (see table Tetanus Prophylaxis in Routine Wound Management).

Seabather’s eruption

Seabather’s eruption is a stinging, pruritic, maculopapular rash that affects swimmers in some Atlantic locales (eg, Florida, Caribbean, Long Island). It is caused by hypersensitivity to stings from the larvae of the sea anemone (eg, Edwardsiella lineate) or the thimble jellyfish (Linuche unguiculata). The rash appears where the bathing suit contacts the skin. People exposed to these larvae should shower after taking off their bathing suit. Cutaneous manifestations can be treated with hydrocortisone lotion and, if needed, an oral antihistamine. More severe reactions may require the addition of oral or IV prednisone.

 

 

ByRobert A. Barish, MD, MBA, University of Illinois at Chicago;

Thomas Arnold, MD, Department of Emergency Medicine, LSU Health Sciences Center Shreveport

Diane M. Birnbaumer, MD, David Geffen School of Medicine at UCLA

Reviewed/Revised Jan 2025

• Symptoms and Signs|
• Treatment

Treatment reference

1. 1. American Red Cross Scientific Advisory Council. Advisory: Jellyfish Stings. Accessed December 12, 2024.

Έχω στρες, τι να κάνω; Πώς η τεχνολογία αλλάζει τον παιδικό εγκέφαλο

Του Λουκά Βελιδάκη ,ATHENS VOICE

Smart Kids ή Smartphones; Μία παιδική ιστορία για την αναγνώριση και την διαχείριση του στρες των παιδιών

Ο καθηγητής Παιδιατρικής και Ενδοκρινολογίας, Γιώργος Χρούσος, ανοίγει στην Athens Voice τον φάκελο του παιδικού και εφηβικού άγχους και της κατάθλιψης

Η εικόνα παιδιών βυθισμένα σε κάποιο κινητό τηλέφωνο ή στην οθόνη μιας ταμπλέτας ή ενός υπολογιστή είναι συνήθης. Γονείς, αποκαμωμένοι από την εργασία και τις υποχρεώσεις, βρίσκουν στην ψηφιακή τεχνολογία μία εύκολη λύση για τη διαχείριση των παιδιών, τα οποία δρουν μιμητικά – αφού τ' άλλα παιδιά παίζουν με τα κινητά, γιατί όχι και αυτά. Κι όμως... «Smart Kids ή Smartphones; Τι προτιμάμε;». Ο καθηγητής Παιδιατρικής και Ενδοκρινολογίας Γιώργος Χρούσος έσπευσε να θέσει το δίλημμα αυτό κατά την έναρξη της συζήτησής μας, επικαλούμενος το δίπολο που έθεσε ο διάσημος Αμερικανός ψυχολόγος, Τζόναθαν Χάιντ.

Φέροντας τον τίτλο του ακαδημαϊκού εδώ και λίγους μήνες, ο κ. Χρούσος υποστηρίζει ότι το διαδίκτυο αποδεδειγμένα αλλάζει βλαπτικά τον τρόπο λειτουργίας του εγκεφάλου των παιδιών – και ως εκ τούτου πρόκειται για πρόβλημα που χρήζει άμεσης αντιμετώπισης. Και η αρνητική δράση του είναι μέσω του χρόνιου στρες που δυστυχώς αυτή η χρήση προκαλεί στον ανώριμο εγκέφαλο. Ο ίδιος έγραψε –εκδόθηκε προ ημερών– ένα παιδικό βιβλίο με τίτλο: «Έχω στρες, τι να κάνω;», με το οποίο προσφέρει έναν πλήρη οδηγό για την αναγνώριση και διαχείριση του στρες των παιδιών.

Έχω στρες, τι να κάνω;

Συναντηθήκαμε στο κατάφορτο πτυχίων και διακρίσεων γραφείο του στο Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία». Σημειώνει εξ αρχής ότι η τεχνολογία και η σύγχρονη ψηφιακή πραγματικότητα έχουν προσθέσει νέα στρεσογόνα ερεθίσματα  στα παιδιά, τα οποία δεν είναι σε θέση να τα διαχειριστούν. Εξηγεί ότι τα παιδιά έχουν τα ίδια εγκεφαλικά συστήματα με τους ενήλικες, άρα βιώνουν όπως και αυτοί άγχος και κατάθλιψη, αν και δεν φτάνουν συνήθως στο επίπεδο μιας εξ ορισμού διαταραχής, όπως συμβαίνει στους ενήλικες. Στα μικρά παιδιά, τα συμπτώματα του στρες εκφράζονται συχνά μέσα από αλλαγές στον ύπνο, τη διατροφή και τη συμπεριφορά, καθώς και μέσω σωματοποίησης με πόνους σε διάφορες περιοχές του σώματος, όπως το κεφάλι και η κοιλιά.

 O καθηγητής Χρούσος είναι πανεπιστημιακός, ερευνητής, διεθνώς αναγνωρισμένος για την έρευνά του στο Σύστημα του Στρες και τις επιδράσεις του στον άνθρωπο. Με άλλα λόγια, από τους καταλληλότερους παγκοσμίως στο θέμα, ενώ έχει -πέραν όλων- την ηθική υποχρέωση να κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου.

Τώρα τα παιδιά παίζουν στις οθόνες ή μεταξύ τους μέσω οθονών

Advertisement

O καθηγητής Χρούσος είναι πανεπιστημιακός, ερευνητής, διεθνώς αναγνωρισμένος για την έρευνά του στο Σύστημα του Στρες και τις επιδράσεις του στον άνθρωπο. Με άλλα λόγια, από τους καταλληλότερους παγκοσμίως στο θέμα, ενώ έχει -πέραν όλων- την ηθική υποχρέωση να κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου.

Το παιχνίδι ως αφετηρία
Εξ αρχής υπογραμμίζει τη σπουδαιότητα του παιχνιδιού στην κοινωνικοποίηση και την απόκτηση δεξιοτήτων των μικρών παιδιών. «Σήμερα δεν υπάρχει το παιχνίδι όπως υπήρχε παλιότερα, έχει εκλείψει. Τώρα τα παιδιά "παίζουν" στις οθόνες ή μεταξύ τους μέσω οθονών. Η ανάπτυξη του εγκεφάλου που συνίσταται στο σχηματισμό νευρωνικών δικτύων, δηλαδή κατά κάποιο τρόπο στην "καλωδίωσή" του,  γίνεται στα πρώτα πέντε-έξι χρόνια της ζωής. Εάν το παιδί δεν παίζει και δεν έχει φυσιολογική κοινωνικοποίηση, όπως το είδος μας έχει πράξει για εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια, η καλωδίωση γίνεται εντελώς διαφορετικά, μέσω των οθονών, με αρνητικές συνέπειες».

Ο καθηγητής σημειώνει ότι πλέον παρατηρείται μία «ανακαλωδίωση» του εγκεφάλου των παιδιών, κάτι που αποδίδει στην έλλειψη του κλασικού παιχνιδιού. Και τι προκαλεί αυτό; «Διαταραγμένη προσοχή: Πρώτον, δεν μπορεί να εστιαστεί το παιδί, να μάθει κάτι ολοκληρωμένα και να μπορεί να σκεφτεί δημιουργικά. Και δεύτερον, δεν αναπτύσσει κοινωνική ωριμότητα και τις κατάλληλες δεξιότητες αλληλοεπίδρασης με τους άλλους. Δεν μπορεί, δηλαδή, να επικοινωνήσει φυσιολογικά -διά ζώσης- με τ' άλλα παιδιά, καθώς επίσης, αργότερα, και με άλλους ανθρώπους στην εφηβεία και την ενήλικη ζωή».

Ένα παιδί 16 χρόνων είναι στην ουσία δεκατεσσάρων

Αυτή η ανακαλωδίωση του εγκεφάλου θα ακολουθεί όποιον/α την υποστεί σε όλη την πορεία της ζωής του/της; «Στην Αμερική, που έχουν εξετάσει το φαινόμενο σε βάθος, η ανάπτυξη του παιδιού με ανακαλωδίωση φαίνεται να έχει περίπου 2 χρόνια καθυστέρηση. Δηλαδή, ένα παιδί 16 χρόνων είναι στην ουσία δεκατεσσάρων». Όταν έλθει η ώρα των σπουδών στην ανώτερη ή ανώτατη εκπαίδευση, τα παιδιά αυτά είναι απροετοίμαστα και υποφέρουν μακριά από τους οικείους τους.

Τα παραπάνω οφείλονται στο ότι τα παιδιά, αντί να παίζουν και να κοινωνικοποιούνται σε μικρή ηλικία, είναι μπροστά από μία οθόνη και έχουν μία ψηφιακή, όχι μία άμεση επαφή με τον κόσμο; «Ακριβώς, δεν ενεργοποιείται η αφή, δεν υπάρχει μυρωδιά, οι αισθήσεις δεν λειτουργούν κανονικά. Και το αποτέλεσμα είναι ότι τα πολύ μικρά παιδιά, που ξεκινάνε στις οθόνες από  νωρίς, δηλαδή η γενιά Α, γίνονται "ελλειμματικά" σε κοινωνικές δεξιότητες. Έχουν και προβλήματα με την επεξεργασία των αισθήσεων, υπό την έννοια ότι ή είναι υπερευαίσθητα ή υποευαίσθητα στα αισθητικά ερεθίσματα. Για παράδειγμα, ο θόρυβος: Μερικά παιδιά ακούνε θόρυβο, ενοχλούνται υπέρμετρα και -κυριολεκτικά- τινάζονται. Είναι δηλαδή υπερευαίσθητα. Κάποια άλλα δεν αντιδρούν καθόλου. Η ελαττωματική επεξεργασία των αισθήσεων μπορεί να είναι αλλαγμένη σε βαθμό που να επηρεάζει την επικοινωνία με τους άλλους ανθρώπους».

Οι γενιές Ζ και Α παρουσιάζουν μια χρόνια δυσφορία, που συχνά εκφράζεται με άγχος και καταθλιπτικά συναισθήματα

Ο καθηγητής ζητεί επιτακτικά την επιστροφή του παιχνιδιού, καθώς -όπως λέει- η απουσία του επηρεάζει και το συναισθηματικό και το γνωστικό IQ των παιδιών. «Έχουν γίνει μελέτες για να δούμε πώς μπορεί ένα παιδί από ένα "φτωχό" περιβάλλον, να βοηθηθεί από ένα καλό εκπαιδευτικό περιβάλλον έτσι ώστε να αυξηθεί το IQ του. Στη σχολική ηλικία, δηλαδή από τα 6 χρόνια και μετά, το γνωστικό IQ μπορεί να αυξηθεί μέχρι 7 βαθμούς. Αντίθετα, εκπαιδευτική παρέμβαση προ των 6 ετών μπορεί να αυξήσει το IQ γύρω στους 17 βαθμούς». Με άλλα λόγια, η ηλικία έως τα 6 έτη είναι η πλέον κρίσιμη, και αυτό πρέπει να ληφθεί υπόψη από τις αρχές κάθε χώρας που σέβεται τον εαυτό της.

Η γενιά της δυσφορίας
Ο κ. Χρούσος παρατηρεί ότι οι γενιές Ζ και Α παρουσιάζουν μια χρόνια δυσφορία, που συχνά εκφράζεται με άγχος και καταθλιπτικά συναισθήματα και όχι μόνο. Πρόκειται για γενιές που μεγάλωσαν ή μεγαλώνουν μπροστά από έναν υπολογιστή ή κρατώντας αδιάκοπα ένα κινητό τηλέφωνο. Το μεγαλύτερο συναισθηματικό πρόβλημα, σύμφωνα με διεξοδικές δημοσιευμένες μελέτες, προέρχεται κυρίως από τη χρήση των κοινωνικών δικτύων (social media). Σημειώνει  ότι οι ανώτατες αρχές της υγείας και παιδείας στις ΗΠΑ συνιστούν στους γονείς να επιτρέπουν στα παιδιά τους τη χρήση των κοινωνικών δικτύων μετά τα 16 τους χρόνια.

Διερωτώμαι το πώς είναι δυνατόν σε μία εποχή κατά την οποία η ΑΙ καλπάζει με δαιμονιώδεις ρυθμούς, να μπει απαγόρευση στα social media. Ο κ. Χρούσος έχει πρόταση: Να ανοίγει κάποιος λογαριασμό στα social media με τον ίδιο τρόπο που ανοίγεις ένα λογαριασμό στην τράπεζα, με την επίδειξη ταυτότητας κι άλλων σχετικών πιστοποιητικών.

Τα παιδιά δεν παρουσιάζουν διαγνωσμένη αγχώδη διαταραχή ή κατάθλιψη, μπορούν παρόλα αυτά να εμφανίζουν αγχώδη ή καταθλιπτικά συναισθήματα

Σπεύδει δε να υπογραμμίσει ότι η επίδραση του διαδικτύου στην κοινωνία, διαφέρει από ηλικία σε ηλικία: «Στους ενήλικες η επίδραση είναι γενικά θετική, καθώς απευθύνεται σε φυσιολογικά και συναισθηματικά ολοκληρωμένους ανθρώπους. Τα αναπτυσσόμενα παιδιά όμως είναι ακόμα ασχημάτιστα και προφανώς αδυνατούν να διαχειριστούν μια τέτοια πρωτόγνωρη για το είδος μας πρόκληση χωρίς να υποστούν βλάβη».

Η μοναξιά της οθόνης
Η μοναξιά των παιδιών μπροστά από μια μία οθόνη είναι γενεσιουργός αιτία άγχους; «Ακριβώς. Γενεσιουργός αιτία άγχους και γενεσιουργός αιτία ουσιαστικής νευρολογικής παθολογίας: Αλλάζει ο εγκέφαλος του αναπτυσσόμενου παιδιού γιατί δεν είναι έτοιμος για το διαδίκτυο. Δεν μπορεί το παιδί να πει, π.χ., "θα το χρησιμοποιήσω για να κάνω μόνο κάτι συγκεκριμένο και δεν θα πάω παραπέρα", όπως συνήθως κάνει ένας ενήλικος». Το παιδί επίσης μπορεί να βλέπει βίντεο και ταινίες ακατάλληλου για την ηλικία του περιεχομένου. «Η ψηφιακή τεχνολογία, όπως χρησιμοποιείται σήμερα από τα παιδιά, δημιουργεί στρες. Και τα αρνητικά που βλέπουμε στα παιδιά μας είναι στην ουσία τα αρνητικά του στρες. Αυτή τη στιγμή, σαν ανθρώπινο είδος, περνάμε μία μεγάλη εξελικτική στενωπό. Δεν είχαμε ποτέ απωλέσει το παιχνίδι. Και δεν είχαμε ποτέ τις τεράστιες δυνατότητες που τώρα μας παρέχει το διαδίκτυο».

Τα παιδιά που αθλούνται συστηματικά παρουσιάζουν χαμηλότερα επίπεδα στρες, άγχους και κατάθλιψης

Και δίνει το παράδειγμα των ενηλίκων της φυλής των Μαρούμπο στον Αμαζόνιο, στους οποίους ο Ιλον Μασκ -μέσω της Starlink- παρείχε έξυπνα τηλέφωνα, ταμπλέτες και πρόσβαση στο διαδίκτυο. Μη έχοντας περάσει την δυτική παιδεία και εκπαίδευση, η ζωή αυτών των ενηλίκων ανθρώπων άλλαξε άρδην προς το χειρότερο – «κόλλησαν» στις οθόνες, σπαταλώντας μεγάλο μέρος της ημέρας τους αγκυλωμένοι σε υλικό, όπως πορνογραφία, με την αντίστοιχη απώλεια χρόνου κανονικής κοινωνικής ζωής και άλλες αρνητικές επιδράσεις στη συμπεριφορά τους. «Μέσα στην απειρία τους, η ψηφιακή τεχνολογία τους κατέστρεψε, όπως καταστρέφει τα παιδιά μας».

«Συνεπώς, λόγω της ψηφιακής επανάστασης, αυτή τη στιγμή υφιστάμεθα μια έντονη πολιτισμική αλλαγή, η οποία έχει θετικές και αρνητικές επιδράσεις στη ζωή μας. Στους ενήλικες είναι γενικά θετικές. Στους ανήλικους πιθανότατα βαριά αρνητικές».

Ο ρόλος των γονέων και του αθλητισμού
Τα παιδιά δεν παρουσιάζουν διαγνωσμένη αγχώδη διαταραχή ή κατάθλιψη, μπορούν παρόλα αυτά να εμφανίζουν αγχώδη ή καταθλιπτικά συναισθήματα. Στην παιδοψυχιατρική, όπως λέει ο κ. Χρούσος, τα συμπτώματα αυτά συνήθως δεν φτάνουν στο επίπεδο της νόσου, όπως ορίζεται στους ενήλικες, αλλά απαιτούν προσοχή και διαχείριση. «Οι γονείς και οι φροντιστές έχουν κρίσιμο ρόλο να παίξουν σε αυτό το πλαίσιο και η πληροφορημένη θετική τους στάση είναι σημαντική. Σε περιπτώσεις που χρειάζονται βοήθεια, ενδείκνυται η αναζήτηση ειδικού, που μπορεί να υποστηρίξει συμβουλευτικά και τους γονείς και το παιδί».

Ο κ. Χρούσος επικαλείται νεότερα στοιχεία που δείχνουν ότι μετά την πανδημία του Covid-19 παρατηρείται μια μικρή αλλά σταδιακή μείωση του άγχους και των συναφών συναισθημάτων και προβλημάτων, κάτι που συμβαίνει  και στις ΗΠΑ. Επισημαίνει επίσης ότι η χρόνια παρουσία αγχωδών και καταθλιπτικών συναισθημάτων στα παιδιά μπορεί να επηρεάσει και σωματικά την υγεία τους, καθώς αυξάνεται η χρόνια παραγωγή της κορτιζόλης και των άλλων ορμονών του στρες, οδηγώντας ενδεχομένως σε υπερβαρότητα και παχυσαρκία, αλλά κυρίως σε αυξημένη συσσώρευση λίπους στην κοιλιά και απώλεια σκελετικής μυϊκής μάζας, αλλαγές που προκαλούν βλάβες στο μεταβολισμό και προοιωνίζουν σημαντική παθολογία αργότερα στην ενήλικη ζωή.

«Ο αθλητισμός έχει αποδειχθεί εξαιρετικό μέσο μείωσης του στρες και τα παιδιά που αθλούνται συστηματικά παρουσιάζουν χαμηλότερα επίπεδα στρες, άγχους και κατάθλιψης, με ό,τι αυτό σημαίνει για τη συμπεριφορά τους και τη μετέπειτα υγεία τους», τονίζει.

Οι λύσεις στο τραπέζι
Λύσεις υπάρχουν, καθώς και χρόνος, μολονότι μοιάζει να είμαστε στο παρά πέντε (αν όχι στο και πέντε...). Ο κ. Χρούσος παρουσιάζει μια σειρά προτάσεων που -κατά την άποψη του- πρέπει άμεσα να εφαρμοστούν και στην Ελλάδα.

• Απαγόρευση των smartphones στα σχολεία: Η αποφυγή της χρήσης smartphones από τους μαθητές στα σχολεία μπορεί να μειώσει την έκθεσή τους σε αρνητικές επιρροές και να βελτιώσει την εστίαση στα μαθήματα καθώς και τη σχολική επίδοσή τους. Οι ΗΠΑ οδεύουν προς πλήρη απαγόρευση (ήδη ισχύει εν πολλοίς) της χρήσης smartphones στα σχολεία (θα επιτρέπονται μόνο τα συμβατικά κινητά τηλέφωνα για λόγους ασφάλειας).
• Αυξημένο παιχνίδι και κοινωνικοσυναισθηματική εκπαίδευση (social emotional learning) στα προσχολικά χρόνια: Τα παιδιά πρέπει οπωσδήποτε να έχουν περισσότερες ευκαιρίες για παιχνίδι και να λαμβάνουν κατάλληλα ερεθίσματα κατά τα πρώτα 6 χρόνια της ζωής τους, καθώς αυτό είναι κρίσιμο για την ολόπλευρη ανάπτυξή τους.
• Αυξημένα διαλείμματα στο σχολείο και τακτικός αθλητισμός: Τα σχολεία πρέπει να αυξήσουν τη διάρκεια των διαλειμμάτων και να ενθαρρύνουν τον αθλητισμό, καθώς η συστηματική φυσική δραστηριότητα συμβάλλει σημαντικά στη μείωση του άγχους και στην προαγωγή της ψυχικής υγείας. 
• Απαγόρευση των social media μέχρι τα 16: Η καθυστέρηση της πρόσβασης των παιδιών στα social media μέχρι την ηλικία των 16 ετών μπορεί να προστατεύσει την ψυχική τους υγεία και να προάγει την ανάπτυξη υγιών κοινωνικών δεξιοτήτων.

«Χωρίς αυτές τις παρεμβάσεις, υπάρχει κίνδυνος να μεγαλώσουμε μια γενιά παιδιών που δεν θα έχουν αναπτυχθεί σωστά και δεν θα γίνουν ευτυχισμένοι και παραγωγικοί ενήλικες. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μια κοινωνία γεμάτη από δυσφορικούς ανθρώπους με περιορισμένες κοινωνικές και επαγγελματικές δυνατότητες, αλλά και προβλήματα συμπεριφοράς και σημαντική ιατρική παθολογία», λέει ο καθηγητής, επισημαίνοντας το βάρος της ευθύνης που φέρουν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής, που έχουν τη δυνατότητα να εφαρμόσουν τέτοιου τύπου αλλαγές. «Η κοινωνία αναμένει από αυτούς να το κάνουν προς όφελος των παιδιών και του μέλλοντος της χώρας».

«Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι τα προσχολικά χρόνια είναι καθοριστικά για την ανάπτυξη των παιδιών, και οι πολιτικές που εφαρμόζονται σε αυτό το στάδιο θα έχουν μακροχρόνιες επιπτώσεις», υπογραμμίζει ο κ. Χρούσος.

ΠΗΓΗ ΑΡΘΡΟΥ :ATHENS VOICE 

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΝΕΡΟ

 

Το νερό είναι μέσο χαράς και απελευθέρωσης: θάλασσα, πισίνα, νεροτσουλήθρες, μπάνιο στο σπίτι! Και τα παιδιά το αγαπούν! Το νερό συνδέεται με αισθητηριακή απόλαυση, ηρεμία, εξερεύνηση και οι ήχοι του νερού έχουν ηρεμιστική επίδραση στο νευρικό σύστημα. Το παιχνίδι με νερό ενισχύει τη φαντασία, την αυτονομία, τη χαλάρωση. Η επίβλεψη και η εκπαίδευση σε βασικούς κανονες ασφάλειας και πρόληψης ωστόσο, ακόμα και από πολύ μικρή ηλικία είναι ζωτικής σημασίας!

• Μωρά (0–12 μηνών)

• Όχι μπάνιο σε πισίνα πριν τους 6 μήνες: Λόγω ανώριμου ανοσοποιητικού και κινδύνου υποθερμίας.

• Μπάνιο μόνο με επίβλεψη σε ρηχά νερά: Π.χ. ειδική βρεφική μπανιέρα ή πολύ ρηχά σημεία, πάντοτε με τον ενήλικα να τα κρατάει.

• Ποτέ χωρίς φυσική επαφή: Ο φροντιστής πρέπει να έχει πάντα ένα χέρι πάνω στο μωρό.

• Αποφυγή φουσκωτών σωσιβίων/συσκευών: Δίνουν ψευδή αίσθηση ασφάλειας.

• Σωστή θερμοκρασία νερού: 32–34°C είναι ιδανικά για βρέφη.

• Πιστοποιημένα βρεφικά μαθήματα κολύμβησης (μετά τους 6 μήνες): Εστιάζουν στην εξοικείωση με το νερό, όχι στην «εκμάθηση κολύμβησης».

• Παιδιά προσχολικής και σχολικής ηλικίας (1–12 ετών)

• Μάθηση κολύμβησης από 4 ετών και άνω: Αν και κάποια παιδιά είναι έτοιμα από τα 1–3 έτη, στα 4+ μαθαίνουν πιο αποδοτικά τις δεξιότητες.

• Διαρκής επίβλεψη από ενήλικα: Ο ενήλικας πρέπει να είναι σε απόσταση «ενός χεριού» σε παιδιά κάτω των 5 ετών.

• Επίσημα μαθήματα κολύμβησης από πιστοποιημένους εκπαιδευτές.

• Χρήση σωστών σωσιβίων: Εγκεκριμένων από οργανισμούς ασφαλείας (όχι μπρατσάκια).

• Μάθετε «κανόνες νερού»:

• Ποτέ χωρίς την άδεια ενήλικα.

• Όχι τρέξιμο γύρω από την πισίνα.

• Όχι βουτιές σε άγνωστα νερά.

• Προσοχή σε πισίνες κατοικιών:

• Περιμετρική περίφραξη 1,20 μ. με κλειδαριά.

• Κάλυμμα ασφαλείας όταν δεν χρησιμοποιείται.

• Εκμάθηση επιβίωσης στο νερό: Πώς να γυρίσει ανάσκελα, να κρατηθεί στην επιφάνεια, να φωνάξει για βοήθεια.

• Έφηβοι (13–18 ετών)

• Αποθάρρυνση «βουτιάς ρίσκου»: Π.χ. από βράχια, γέφυρες, σε άγνωστα νερά.

• Χρήση σωστής κρίσης: Συχνά η εμπιστοσύνη στις ικανότητες υπερεκτιμάται.

• Αποχή από το κολύμπι υπό επήρεια αλκοόλ ή ουσιών.

• Προσοχή σε ρεύματα/παλίρροιες σε θάλασσα και ποτάμια

• Εκμάθηση Βασικής Υποστήριξης- Πρώτων Βοηθειών (ιδανικά με Πιστοποιητικό BLS).

• Επίβλεψη σε ομαδικές δραστηριότητες: Είτε σε θαλάσσια σπορ είτε σε διακοπές.

• Γενικές Συμβουλές για Όλες τις Ηλικίες

• Αντηλιακή προστασία: Εφαρμογή 15–30 λεπτά πριν και επανάληψη κάθε 2 ώρες.

• Καλή ενυδάτωση: Πριν και μετά το μπάνιο.

• Αποφυγή κολύμβησης με λοίμωξη (ιδίως γαστρεντερίτιδα ή ωτίτιδα).

• Ενημέρωση παιδιών για τον κίνδυνο εισρόφησης (δευτερογενής πνιγμός – σπάνιος αλλά υπαρκτός).

• Ενίσχυση του σεβασμού στο νερό και του ορίου «κολυμπάμε μόνο όταν υπάρχει ενήλικας».

Η κολύμβηση σε λίμνες, ποτάμια και ρέματα μπορεί να είναι ελκυστική, αλλά ενέχει αυξημένους κινδύνους σε σύγκριση με τη θάλασσα ή την πισίνα. Ακολουθούν σημαντικές συμβουλές ασφαλείας για γονείς και παιδιά:

• Γενικοί Κίνδυνοι σε Λίμνες & Ποτάμια

• Ρεύματα & υποθαλάσσια ρεύματα (ιδίως σε ποτάμια & ρέματα)

• Απρόβλεπτο βάθος

• Ολισθηρές ή ασταθείς όχθες

• Υποθαλάσσια εμπόδια (πέτρες, κλαδιά, σκουπίδια)

• Χαμηλή θερμοκρασία νερού → κίνδυνος υποθερμίας

• Μικρότερη ορατότητα (νερά με λάσπη/φύκια)

• Πιθανή μόλυνση (μικρόβια, παράσιτα, κυανοβακτήρια)

• Τι να προσέχουν οι γονείς και τα παιδιά:

• ΠΡΙΝ την κολύμβηση

• Ελέγξτε αν επιτρέπεται το μπάνιο (πινακίδες, τοπικές αρχές)

• Ποτέ σε άγνωστα νερά χωρίς επιτόπια εκτίμηση

• Επιβεβαιώστε βάθος, θερμοκρασία, και παρουσία ρευμάτων

• Αποφύγετε την είσοδο αν το νερό φαίνεται θολό ή δύσοσμο

• Μην επιτρέπετε βουτιές από γέφυρες ή βράχια

• ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ

• Πάντα επίβλεψη από ενήλικα

• Παιδιά κάτω των 12 ετών: Μόνο με σωσίβιο και δίπλα στον ενήλικα

• Όχι μακριά από την όχθη

• Όχι αγώνες ή “κρατήματα της αναπνοής”

• Προσοχή σε φυτά (π.χ. φύκια) που μπορεί να τυλιχτούν στα πόδια

• Αν νιώσει κρύο, ρίγος ή αδυναμία → έξοδος αμέσως

• ΜΕΤΑ το μπάνιο

• Ντους με καθαρό νερό

• Έλεγχος για γρατζουνιές, τσιμπήματα ή εξανθήματα

• Αν εμφανιστεί πυρετός ή διάρροια τις επόμενες μέρες → ενημέρωση γιατρού

• Ιδιαίτερα Σημεία Προσοχής

• Ρέματα και καταρράκτες: Συχνά επικίνδυνα λόγω ορμητικού νερού

• Τεχνητές λίμνες: Ίσως κρύβουν απότομες υψομετρικές διαφορές

• Εποχιακά ποτάμια: Μπορεί να αλλάζουν βάθος ή ροή γρήγορα

• Βάρκες / Κανό / SUP: Πάντα με σωσίβιο και γνώση βασικών κανόνων

 

 

Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Βορείου Ελλάδος